Woonbonus stilaan onbetaalbaar

De uit­ga­ven voor de fis­ca­le af­trek van een hy­po­the­cai­re le­ning, de zo­ge­naam­de woon­bo­nus, zul­len in Vlaan­de­ren bij een on­ge­wij­zigd be­leid stij­gen van 1,2 mil­jard euro in 2010 tot naar schat­ting 2,9 mil­jard euro in 2024. Als het fis­ca­le voor­deel voor de be­staan­de con­trac­ten blijft be­hou­den, is er tus­sen 2014 en 2024 geen bud­get­tai­re ruim­te voor een nieuw be­leid, stelt de Vlaam­se Woon­raad in zijn ad­vies. De Vlaam­se re­ge­ring her­haalt dat er geen spra­ke van is te raken aan de be­staan­de con­trac­ten.
 
Wat le­vert de woon­bo­nus op?
Het in­sti­tu­ti­o­neel ak­koord voor de zesde staats­her­vor­ming voor­ziet in de re­gi­o­na­li­se­ring van de fis­ca­le af­trek van een hy­po­the­cai­re le­ning voor de eigen wo­ning, de zo­ge­naam­de woon­bo­nus. Die be­voegd­heid wordt vol­gend jaar over­ge­he­veld naar de ge­wes­ten. De over­he­ve­ling van die be­voegd­heid biedt vol­gens de Vlaam­se Woon­raad(1), de ad­vies­raad voor het Vlaam­se woon­be­leid, een unie­ke kans om een co­he­rent Vlaams woon­be­leid te ont­wik­ke­len.

In zijn ad­vies plaatst de Vlaam­se Woon­raad kri­ti­sche kant­te­ke­nin­gen bij de hui­di­ge woon­bo­nus. Zo heeft de woon­bo­nus, voor­al bij be­staan­de wo­nin­gen, een prijs­op­drij­vend ef­fect op de wo­ning­prij­zen. Daar­door wordt het fi­nan­ciële voor­deel voor ko­pers in be­lang­rij­ke mate te­niet­ge­daan.

Ook is de woon­bo­nus niet ge­richt op wie de fi­nan­ciële steun echt nodig heeft om ei­ge­naar te kun­nen wor­den en ge­nie­ten de ho­ge­re in­ko­mens een gro­ter voor­deel dan de la­ge­re. Voor huur­ders – die vaker te kam­pen heb­ben met be­taal­baar­heids­pro­ble­men van wonen dan ei­ge­naars - be­staat geen ge­lijk­soor­ti­ge on­der­steu­ning.

Af­bouw
De Vlaam­se Woon­raad stelt voor om de woon­bo­nus fun­da­men­teel te her­den­ken en die te her­o­riënte­ren in een pe­ri­o­de van 10 à 15 jaar.

Zowel voor nieu­we con­trac­ten als voor be­staan­de hy­po­the­cai­re le­nin­gen pleit de Raad voor een staps­ge­wij­ze af­bouw. Voor ge­zin­nen met een laag in­ko­men en re­cen­te con­trac­ten wor­den over­gangs­maat­re­ge­len voor­ge­steld. Een der­ge­lij­ke ge­lei­de­lij­ke aan­pak is van be­lang voor de con­su­ment en voor­komt eco­no­mi­sche schok­ef­fec­ten op de wo­ning­markt.

De Vlaam­se Woon­raad wil de mid­de­len die vrij­ko­men door de ge­lei­de­lij­ke af­bouw en her­o­riënta­tie van de woon­bo­nus be­nut­ten voor be­leids­in­stru­men­ten die meer ge­richt zijn op de doel­stel­lin­gen van het Vlaam­se woon­be­leid, in es­sen­tie het ver­ze­ke­ren van het grond­wet­te­lijk recht op goed en be­taal­baar wonen.

De Raad stelt een meer se­lec­tie­ve vorm van ei­gen­doms­on­der­steu­ning voor. Dat moet ten goede komen aan kan­di­daat-ko­pers die niet op eigen kracht een wo­ning kun­nen ver­wer­ven.

De Raad denkt onder meer aan een aan­pas­sing en ver­rui­ming van de Vlaam­se Woon­le­ning voor ge­zin­nen met een laag of be­schei­den in­ko­men.

Huur­markt
Ook op de pri­va­te huur­markt zijn bij­ko­men­de in­span­nin­gen nood­za­ke­lijk om kwa­li­teits­vol en be­taal­baar wonen mo­ge­lijk te maken. De Raad pleit voor een huur­sub­si­die voor huur­ders met een laag in­ko­men.

Om een vol­doen­de aan­bod aan pri­va­te huur­wo­nin­gen te ver­ze­ke­ren, dient pri­va­te ver­hu­ring aan­trek­ke­lij­ker te wor­den ge­maakt via fis­ca­le voor­de­len en re­no­va­tie­pre­mies voor ver­huur­ders die goede en be­taal­ba­re wo­nin­gen ver­hu­ren, in het bij­zon­der aan zwak­ke­re groe­pen.

Daar­naast pleit de Vlaam­se Woon­raad voor sub­stan­ti­eel meer so­ci­a­le huur­wo­nin­gen en een gron­di­ge re­no­va­tie van het be­staan­de so­ci­a­le­wo­nin­gen­be­stand.

Tot slot is er nood aan een glo­baal plan voor de ver­be­te­ring van de woon­kwa­li­teit en ener­gie­zui­nig­heid. Vlaan­de­ren blijft wat dat be­treft ach­ter­op in ver­ge­lij­king met an­de­re Eu­ro­pe­se regio’s en lid­sta­ten.

Het be­no­dig­de bud­get voor dat ge­heel aan maat­re­ge­len (on­ge­veer 1,1 mil­jard euro) ligt lager dan de kost­prijs van de woon­bo­nus. Bo­ven­dien heb­ben veel van die maat­re­ge­len - voor­al deze ge­kop­peld aan de bouw en re­no­va­tie van wo­nin­gen - een gun­sti­ge im­pact op de te­werk­stel­ling en ge­ne­re­ren ze aan­zien­lij­ke te­rug­ver­dien­ef­fec­ten. Die bij­ko­men­de ef­fec­ten die­nen mee in re­ke­ning te wor­den ge­bracht.

Bron:
Tijd, Belga


Deel dit artikel

Vragen?

Indien je een vraag hebt, klik dan op onderstaande knop. Dan kan je een formulier invullen waarna wij spoedig contact met je opnemen.

Stel je vraag