Moet je successierechten betalen op de gezinswoning als je partner sterft?

Het overlijden van je partner brengt heel wat verdriet met zich.  Los daarvan heeft zo’n overlijden ook nog eens allerhande financiële gevolgen. Men zal je nu eenmaal vragen om ook successierechten (in Vlaanderen erfbelasting genoemd) te betalen op wat je erft. Maar geldt dat ook voor de gezinswoning waarin je samen woonde.

De regeling in Vlaanderen

In Vlaanderen moet je als langstlevende partner geen erfbelasting betalen op de nettowaarde van de gezinswoning. Meer bepaald kunnen langstlevende echtgenoten of samenwonende partners genieten van een vrijstelling op het betalen van successierechten op deze gezinswoning. Deze vrijstelling moet worden aangevraagd in de aangifte van nalatenschap, onder de rubriek ‘Gunstregelingen’.

De wetgever wilde nu eenmaal vermijden dat de overlevende partner het huis zou moeten verkopen omdat hij de successierechten niet kan betalen. Bij het bepalen van de ‘nettowaarde’ van de gezinswoning worden de schulden die werden aangegaan om de gezinswoning te verwerven of te behouden, bij voorrang in mindering gebracht van de waarde ervan.

Samenwonen in de gezinswoning

De gezinswoning is de woning waar jij en je overleden partner jullie gezamenlijke hoofdverblijfplaats hadden.  Je kan deze gunstregeling dan ook niet inroepen voor bijvoorbeeld een tweede verblijf dat je hebt (zo bv. een chalet in de Ardennen of een appartement aan zee).

Om van de regeling te kunnen genieten moet je in principe samen­wonen op het moment van het overlijden. Toch bestaan er enkele uitzonderingen op deze regel. Zo kan er toch sprake zijn van de vrijstelling als er sprake is van een feitelijke scheiding van echtgenoten of wettelijk samen­wonenden op het ogenblik van het overlijden. Ook als de hoofd­verblijfplaats verplaatst werd naar een rust- of ver­zorgings­instelling, een serviceflatgebouw of een woningcomplex met dienst­verlening kan de uitzondering toepassing vinden.  Hetzelfde geldt als er sprake is van overmacht die het samenleven tot op het ogenblik van het overlijden onmogelijk gemaakt heeft.

Wat met feitelijk samenwonenden?

De vrijstelling geldt in Vlaanderen niet alleen voor gehuwden maar ook voor wettelijk samenwonenden. Onder bepaalde voorwaarden kunnen ook feitelijk samenwonenden ervan genieten. Zij moeten wel kunnen bewijzen dat zij drie jaar ononder­broken samengewoond hebben vóór het overlijden en dat zij een gemeen­schappe­lijke huishouding gevoerd hebben. Je kan dat bijvoorbeeld bewijzen via de inschrijving in het bevolkingsregister, aan de hand van facturen, verzekeringen enz, Tussen de samenwonenden mag er ook geen verwantschap zijn in op- of neergaande lijn (bv. kind ouder – grootouder)

Afwijkende regeling in Wallonië

In Wallonië geldt een andere regeling. Voor overlijdens sinds 1 januari 2018 geniet de langstlevende echtgenoot of de wettelijk samenwonende partner daar een volledige vrijstelling op het nettoaandeel in het onroerend goed dat sinds minstens vijf jaar voor de datum van het overlijden diende tot hoofdverblijfplaats van de overledene. Feitelijk samenwonende partners kunnen niet van deze gunstregeling genieten. Ook in Wallonië  geldt de vrijstelling enkel voor de langstlevende partner en bijvoorbeeld niet voor kinderen die samenwoonden met hun ouder.

En in Brussel?

Ook in Brussel geldt er een vrijstelling voor het betalen van successierechten op de gezinswoning en dit voor overlijdens sinds 1 januari 2014. Die geldt ook daar enkel voor echtgenoten en wettelijke samenwoners. Feitelijke samenwoners komen in Brussel evenmin in aanmerking. De vrijstelling geldt ook in Brussel alleen voor de langstlevende partner en bv. niet voor de kinderen die samenwoonden met hun ouder.

Bron
Immovlan

Gerelateerde artikels

Digitaal paspoort van uw woning bevat steeds meer informatie!

Met de woningpas heeft uw huis of nieuwbouwappartement een eigen digitaal paspoort. Sinds kort vindt u er een overzicht van de uitgevoerde renovatiewerken en kunt u zelf werken toevoegen.
Lees meer

Uitgerekend: wat kost een alarmsysteem?

Hoeveel kost het om je woning te beschermen tegen indringers? Tegenwoordig zijn de meeste alarmsystemen draadloos, maar wat kost dat nu en wat bepaalt de prijs? We vroegen het aan een gespecialiseerde veiligheidsfirma: Delta Dore Belgium.
Lees meer

Zo hou je je rookmelders in topvorm voor een brandveilige thuis!

87% van de Belgen heeft minstens één rookmelder in huis. Dat blijkt uit een onderzoek van smarthomefabrikant Netatmo. Nochtans is het in België sinds begin 2020 voor iedereen verplicht om thuis de nodige rookmelders te installeren. Bovendien weet 13% van de deelnemers niet of hun exemplaar wel correct werkt. Met deze maatregelen hou je het veilig.
Lees meer

EPB, K-peil, E-peil en U-waarde, we leggen het u uit!

Het EPB-certificaat is de ‘energetische identiteitskaart’ van uw bouw. Het zorgt ervoor dat u de energetische prestaties van een gebouw kan vergelijken met die van een ander.

Lees meer
Dankzij onze unieke aanpak en sterke zelf ontwikkelde technologie staat Oximo garant voor een snelle en transparante verkoop. Benieuwd wat er allemaal komt kijken bij de verkoop van je huis? Wij adviseren je graag.
Contacteer ons